SİTRİK ASİT (SAF) – Geniş Bilgi
Kimyasal Tanım
-
Kimyasal adı: Citric Acid
-
Diğer adları: Limon tuzu, Sitrik asit monohidrat / anhidrat
-
Formül: C₆H₈O₇
-
CAS No:
-
Anhidrat: 77-92-9
-
Monohidrat: 5949-29-1
-
-
Zayıf organik asit, doğal olarak narenciye meyvelerinde bulunur
Fiziksel Özellikleri
-
Görünüm: Beyaz kristal veya toz
-
Tat: Ekşi
-
Koku: Yok
-
Çözünürlük:
-
Suda çok iyi çözünür
-
Alkolde çözünür
-
-
pH: Asidiktir
-
Formları:
-
Monohidrat (kristal form)
-
Anhidrat (susuz form)
-
Elde Edilişi
Günümüzde yaygın olarak fermantasyon yöntemi ile (Aspergillus niger kullanılarak) mısır şurubu gibi karbon kaynaklarından üretilir.
Kullanım Alanları
1️⃣ Gıda Endüstrisi
-
Gıda katkı kodu: E330
-
Görevleri:
-
Asitlik düzenleyici
-
Tat verici (ekşi tat)
-
Koruyucu etkisi
-
Antioksidan destek
-
-
Kullanım alanları:
-
İçecekler – meşrubatlar
-
Reçel, marmelat
-
Şekerleme – jel ürünler
-
Süt ürünleri
-
Konserve ve işlenmiş gıdalar
-
2️⃣ Temizlik ve Kimya
-
Kireç çözücü
-
Pas giderici yardımcı
-
Su yumuşatma
-
Deterjan ve hijyen ürünlerinde yaygın kullanım
3️⃣ İlaç ve Kozmetik
-
pH düzenleyici
-
Şampuan, krem, kişisel bakım ürünlerinde stabilizatör
-
Şurup ve tablet formülasyonlarında yardımcı madde
4️⃣ Laboratuvar – Endüstri
-
Tampon çözeltiler
-
Metal şelatlayıcı etkisi
-
Fotoğraf, tekstil ve kaplama işlemlerinde yardımcı kimyasal
Kimyasal Davranış
-
Zayıf asittir
-
Metal iyonları ile kompleks yapar (özellikle Ca²⁺, Mg²⁺)
-
Isıtıldığında bozunabilir
-
Alkali ile nötralize edildiğinde sitrat tuzları oluşur (sodyum sitrat vb.)
Sağlık ve Güvenlik
Genel olarak güvenlidir ve gıdalarda yaygın kullanılır; ancak:
Dikkat Edilecekler
-
Toz formu solunmamalı
-
Göz ve cilde temas tahriş yapabilir
-
Yoğun asidik çözeltiler cildi yakabilir
-
Ağızdan çok yüksek miktar alınmamalıdır
Temas Halinde
-
Göz → bol su ile yıkayın
-
Cilt → su ile temizleyin
-
Yutma → çok fazla ise tıbbi destek alın
Depolama Koşulları
-
Kuru ve serin ortam
-
Nemden korunmalı
-
Orijinal kapalı ambalajında
-
Işıktan uzak tutulmalı
Ambalaj & Kalite
-
Genellikle: 1 kg – 5 kg – 25 kg ambalaj
-
Türleri:
-
Gıda kalite
-
Farmasötik kalite
-
Teknik kalite
-
-
Form: Toz / kristal